فقه جزای تطبیقی

فقه جزای تطبیقی

نقد و ارزیابی نظریه شماره 7/99/1259 مورخ 23/9/1399 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره دیه ی موی زن

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Dr.h.sh31@gmail.com
2 کارشناسی ارشد جزا و جرم شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد یزد، یزد، ایران.
3 دانشجوی کارشناسی حقوق ثبتی، دانشگاه علمی کاربردی فرهنگ و هنر، واحد کردستان، ایران.
10.22034/jccj.2026.535816.1738
چکیده
در فقه اسلامی و قانون مجازات اسلامی ایران، به ویژه مواد ۵۷۷ و ۵۷۸، تکلیف دیه موی زن در صورت رویش مجدد یا عدم آن مطرح شده است؛ در حالی که از بین رفتن دائمی موی سر زن موجب دیه کامل است، رویش مجدد آن پرداخت مهرالمثل را به همان نسبت ایجاب می‌کند. ابهام اصلی زمانی رخ می‌دهد که طبق نظر کارشناس، میزان مهرالمثل تعیین‌شده برای موی روییده، که ارزش واقعی آسیب (اعم از مادی و معنوی) را منعکس می‌سازد، از دیه کامل زن بیشتر باشد. نظریه مشورتی شماره ۷/۹۹/۱۲۵۹ اداره کل حقوقی قوه قضاییه تلاش کرده است با ارجاع به تبصره ماده ۵۷۷، این میزان را به سقف دیه کامل زن محدود کند.

نتیجه گیری: تحقیق حاضر با روش توصیفی – تحلیلی به این نتیجه دست یافته است که با توجه به هدف قوانین کیفری در تحقق عدالت و جبران کامل ضرر، پیشنهاد می‌شود مواد ۵۷۷ و ۵۷۸ قانون مجازات اسلامی اصلاح گردد. این اصلاح با در نظر گرفتن اصول فقهی نظیر لاضرر، مصلحت، عدالت و جبران کامل خسارت، به دادگاه امکان می‌دهد تا در مواردی که مهرالمثل موی سر زن با نظر کارشناس و با بهره‌گیری از پیشرفت‌های پزشکی، از سقف دیه کامل بیشتر تعیین شود، حکم به پرداخت کامل آن دهد تا حقوق زیان‌دیده به طور کامل استیفا شده و نظام قضایی عادلانه عمل کند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Criticism and Evaluation of Theory No. 7/99/1259 dated 23/9/1399 of the General Legal Department of the Judiciary on the Blood Money for Women's Hair

نویسندگان English

Hossein Shokrian Amiri 1
Leila Ramezan Turki 2
Soheil Kamali Saber 3
1 PhD in Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, University of Mazandaran, Babolsar, Iran
2 MSc in Criminal and Criminology, Islamic Azad University, Yazd Branch, Yazd, Iran.
3 B.A. student in Registration Law, Applied Science University of Culture and Art, Kurdistan Branch, Iran.
چکیده English

In Islamic jurisprudence and the Islamic Penal Code of Iran, especially Articles 577 and 578, the obligation to pay blood money for a woman's hair in the event of its regrowth or its absence has been raised; while the permanent loss of a woman's hair entails full blood money, its regrowth requires the payment of a symbolic dowry in the same proportion. The main ambiguity occurs when, according to the expert's opinion, the amount of symbolic dowry determined for the regrown hair, which reflects the real value of the damage (both material and spiritual), is greater than the woman's full blood money. Advisory Opinion No. 7/99/1259 of the General Legal Department of the Judiciary has attempted to limit this amount to the ceiling of the woman's full blood money by referring to the note to Article 577. The present study, using a descriptive-analytical method, has reached the conclusion that, considering the goal of criminal laws in achieving justice and fully compensating for the loss, it is suggested that Articles 577 and 578 of the Islamic Penal Code be amended. This reform, taking into account jurisprudential principles such as harmlessness, expediency, justice, and full compensation for damages, allows the court to order full payment in cases where the dower, such as a woman's hair, is determined by expert opinion and taking advantage of medical advances to be higher than the full blood money limit, so that the rights of the injured party are fully satisfied and the judicial system operates fairly.

کلیدواژه‌ها English

blood money
hair
woman
theory No. 7/99/1259

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 20 خرداد 1405

  • تاریخ دریافت 29 تیر 1404
  • تاریخ بازنگری 27 مرداد 1404
  • تاریخ پذیرش 20 خرداد 1405
  • تاریخ انتشار 20 خرداد 1405