فقه جزای تطبیقی

فقه جزای تطبیقی

قاعده‌گزینی در فقه جزایی با رویکرد به مباحث حدود کتاب جواهرالکلام

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران. (نویسنده مسؤول)
2 دانشیار، دانشگاه شهید مطهری، تهران، ایران.
10.22034/jccj.2024.413352.1350
چکیده
فقیه در فرآیند پژوهش فقهی در منابع و ادله به گزینش گزاره‌هایی کلی متضمن حکم شرعی که از قابلیت انطباق بر موارد و مصادیق فراوان دارد، مبادرت می‌ورزد که می‌توان از آن به قاعده‌گزینی یاد کرد. کتاب گران‌سنگ جواهرالکلام تألیف محمدحسن نجفی از مهم‌ترین آثار فقهی است که مسائل فقهی مندرج در کتاب شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام تألیف محقق حلی در آن مورد بررسی اجتهادی و تحلیلی قرار گرفته است. صاحب جواهر علاوه‌بر پژوهش‌های مسأله‌محور، در برخی مباحث بعضی از قواعد فقهی را گزینش و دیدگاه خویش را به قواعد مستند کرده است. مباحث جزایی وی نیز از این رویکرد برخوردار است. در این نوشتار نحوه گزینش و مستندسازی برخی مباحث حدود به بعضی از قواعد فقهی ارائه شده است. قواعد: «لَیسَ فِی الْحُدُودِ نَظِرَه»، «مَنْ شَهَرَ سَیفاً فَدَمُهُ هَدَرٌ»، «تُدْرَءُ الْحُدُودَ بِالشُّبُهَاتِ»، «الاسلام یجَبّ ما قبله» و «لَا کَفَالَه فِی الْحُدُودِ» قواعدی هستند که با امعان نظر در مستندسازی مباحث بر آن‌ها به روش قاعده‌گزینی و مستندسازی مباحث به قواعد فقه در کتاب جواهرالکلام دست یافت.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Rule-Selection in Punitive Principles of Fiqh

نویسندگان English

Maryam Rezazadeh 1
Sayed Abolqasem Naqibi 2
1 Ph.D Student, Kharazmi University, Tehran, Iran. (Corresponding Author)
2 Associate Professor, Shahid Motahari University, Tehran, Iran.
چکیده English

The jurist, in the process of jurisprudential research in sources and evidence, engages in selecting general propositions containing legal rulings that are capable of adapting to various cases and scenarios. This can be referred to as rule selection. The valuable book "Jawahir al-Kalam" written by Muhammad Hassan Najafi is one of the significant works in jurisprudence that addresses jurisprudential issues found in the book "Sharayi' al-Islam fi Masa'il al-Halal wal Haram" by the scholar Helli. In this book, these issues are subjected to jurisprudential analysis and investigation. Besides problem-centered research, the author of "Jawahir" has selected certain principles of jurisprudence and aligned his perspective with established rules in some subjects. His discussions on penal matters also reflect this approach.

In this text, the process of selecting and substantiating certain topics is presented within the framework of some jurisprudential rules. The rules include: Laysa fil hudoodi nazirah, Man shahara sayfan fadamo hu hadar, Tudra'u al-hudooda bilshubuhaat, Al-Islam yajabbu maa qablahu, and La kafaalata fil hudoodi. These rules have been approached through careful consideration in documenting discussions based on the methodology of rule selection and documentation of topics according to jurisprudential rules in the book "Jawahir al-Kalam".

کلیدواژه‌ها English

Punitive Principles of Fiqh
Rule Selection
Ḥudūd
Qā'idat Dar
Jab
Laysa Fī al-Ḥudūd Naẓrah
Man Shahr Sayfan Fadamuhu Hadr
Lā Kafālat Fī al-Ḥudūd.
دوره 5، شماره 4
زمستان 1404
صفحه 37-50

  • تاریخ دریافت 01 بهمن 1403
  • تاریخ بازنگری 23 فروردین 1404
  • تاریخ پذیرش 26 اردیبهشت 1404
  • تاریخ انتشار 01 دی 1404